Հայաստանը կարող է կորցնել արտոնյալ մուտքը ռուսական շուկա․ որ ոլորտներն են ռիսկի տակ

ԵԱՏՄ-ից Հայաստանի դուրս գալն ամենից շատ կազդի երկրից ալկոհոլի, ծաղիկների և ձկան արտահանման վրա, քանի որ տեղական արտադրողները կզրկվեն իրենց խոշորագույն շուկա՝ Ռուսաստան, արտոնյալ մուտքից, հաղորդել է «ՌԻԱ Նովոստին»։

Հայաստանի խորհրդարանը 2025 թվականի մարտին ընդունել էր Հայաստանի՝ Եվրամիությանն անդամակցելու գործընթացի մեկնարկի մասին օրենքը, իսկ նույն տարվա ապրիլին այն հաստատել էր հանրապետության նախագահ Վահագն Խաչատուրյանը։ Ռուսաստանի նախագահ Վլադիմիր Պուտինը Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի հետ հանդիպմանը հայտնել էր, որ միաժամանակ լինել և՛ ԵՄ-ի, և՛ ԵԱՏՄ-ի մաքսային միությունում անհնար է։

Տեղական գերատեսչության վիճակագրության համաձայն՝ 2026 թվականի առաջին եռամսյակի արդյունքներով (ավելի թարմ տվյալներ առայժմ չեն հրապարակվել) Հայաստանը Ռուսաստան ամենաշատն արտահանել է թունդ ալկոհոլ՝ 66,9 միլիոն դոլարի չափով։ Այս ապրանքային կատեգորիայի ընդհանուր արտահանման մեջ Ռուսաստանի բաժինը կազմում է գրեթե 86 տոկոս։

Ընթացիկ տարվա առաջին եռամսյակում արտահանման ծավալներով հաջորդում էին բույսերը, գլխավորապես ծաղիկները․ Հայաստանը դրանք ՌԴ է մատակարարել 12,2 միլիոն դոլարի չափով, ինչը կազմում է դրանց ամբողջ արտահանման 88 տոկոսը։ Ձկան մատակարարումները հասել են 17,6 միլիոն դոլարի (98 տոկոս), սուրճինը՝ 11,6 միլիոնի (89 տոկոս), իսկ սև մետաղներինը, հիմնականում ֆեռոհամաձուլվածքներ և հարթ՝ 8,8 միլիոնի (31 տոկոս)։

Բացի այդ, Հայաստանից Ռուսաստան մատակարարումների թոփ-10-ում ներառվել են օրթոպեդիկ ապրանքները՝ 27,1 միլիոն դոլար (99,9 տոկոս), կոշիկը՝ 14,7 միլիոն (96 տոկոս), շոկոլադը և դրանից պատրաստված արտադրանքը՝ 5,9 միլիոն (70 տոկոս), ինչպես նաև հավելումներով հանքային և գազավորված ջուրը՝ 5,6 միլիոն (89 տոկոս)։

«Ռոսսելխոզնադզորը» հայտնել է, որ հունիսի 12-ից սահմանափակում է Հայաստանից ներմուծվող ամբողջ կարանտինային արտադրանքի ներմուծումը, ինչպես նաև Ռուսաստանից տարանցումը ԵԱՏՄ անդամ պետություններ։ Ինչպես պարզաբանել էր «Ռոսսելխոզնադզորի» ղեկավար Սերգեյ Դանկվերտը, հայկական գյուղատնտեսական արտադրանքի մատակարարումների սահմանափակումները կապված են արտադրողների մոտ որակի արդյունավետ վերահսկողության բացակայության, այլ ոչ թե քաղաքականության հետ։